زندگي مثل نسيمي است كه از دل كو هها،دره ها ،دشت ها و سرزمينهاي متنوع عبور كرده و سرانجام به مسيري هدايت مي شود كه مقصد نهايي آن است.

دوره نوجواني يكي از حساس ترين دوره هاي عمر هر فرد بشمار مي رود كه شروع آن با خاتمه دوره دوم كودكي توام است.آينده نگري ،پرخاشگري،مخالفت با افگار والدين،عشق،رابطه جنسي وتثبيت

هويت، همگي در اين دوره شكل مي گيرد در هيچ دوره اي از عمر انسان اين همه كشمكش دروني  ديده نمي شود،در چنين فضايي، ديگر هيچ روحيه و احساس خوشايندي براي نو جوان باقي نمي ماند.

درك صحيح و آگاهي از ويژگيهاي پر رمزو راز آن و به كار بستن شيوه هاي اصولي، ما را در بر خورد با اين آينده سازان ياري مي نمايد.

 

تفاوت در نگرش

 

هنگامي كه فرزندان به سن نوجواني مي رسند والدين آنها معمولاًدر دهه 40 ويا 50 عمر خود بسر ميبرنداز آنجا كه هر كدام در دنياي متفاوت از هم  رشد و پرورش يافته اند ،بنا بر اين وجود اختلاف نظر عميق ميان آنها واقعيتي است اجتناب نا پذير!؟

نوجوان كيست

 

 نقش مسائل ژنتيكي، محيطي ،خانواده ومربيان آموزشي(مشاورتحصيلي) در دوران بلوغ در سازگاري  نوجوان  در مواجعه با بحرانهاي اين دوره بسيار تعيين كننده است با وجود آنكه اكثر نوجوانان آرام آرام اين مرحله را پشت سر مي گذارند ولي عده ي كمي از آنها، از همان ابتدا شروع نوجواني تا پايان، ،آنچنان  عرصه را براي خود و والدين تنگ نموده و مشكل آفريني مي نمايندكه جز بجاي ماندن تجربه و خاطرات تلخ ثمره اي در پي نخواهد داشت!!؟

و خود نيز كامي از اين ايام نمي برند از يك سو پدر و مادر فرزندان را مقصر مي دانند و از سوي ديگر فرزندان اعتقاد دارند كه آنها را كسي درك نمي كند!!؟و باوجود  داشتن  خواهر ، برادر ،پدر و مادر خود را در منزل غريب احساس ميكند

بعلاوه  رفتار همه ي نوجوانان در  دوره  بلوغ مثل هم نيست تا آنجا كه حتي به علت تفاوت هاي فردي ،پيچيدن نسخه اي يكسان براي دو نفر با خصوصيات ظاهري مشابه كار عاقلانه اي نيست  تا چه رسد براي كل نوجوانان !!؟

بعضي از خصوصيات رفتاري نوجوانان ،كه والدين سخت از آن در رنجنند عبارت است از:

-ظاهر زننده (لباس تنگ ،مدل موي آنچناني )...

-عدم اهمييت به درس خواندن

-نارضايتي مربيان آموزشي

-درگيري و دعوا با همسالان

-حمل چاقو

-پرخاشگري

-دوزديدن ماشين از خانه

-اطاق خواب او هميشه ريخت وپاش است

-ظروف غذايش را همانجا رها مي كند

-به بهداشت فردي اهمييت نمي دهد

-علاقه اي به صحبت با والدين نشان نمي دهد

-با خواهر و برادر كوچك خود دعوا مي كند

-مادرش را كتك ميزند

ويژگي نوجوان

 

-از نظر بدني در حال دگر گوني و تحول، از لحاظ عاطفي نابالغ،از نظر تجربه محدود واز ديدگاه فرهنگي تابع محيط.

-همه چيز مي خواهد ااما نمي داند چه چيز بايد بخواهد.

-فكر مي كند همه چيز مي داند اما چيزي نمي داند.

-تصور مي كند همه چيز دارد ،اما در واقع چيزي ندارد.

-نه از مزاياي كودكي بهره مي برند،نه از امتيازات بزرگسالي.

-در رويا و تخيل زندگي مي كند اما با واقعيت رودرروست.

-مستي است هوشيار و خوابيده اي است بيدار(هارولكس)

 

 

بلوغ دختران و پسران

 

تغييرات دوره بلوغ هم براي دختران و هم براي پسران اهمييت دارد ،اما مسائل دختران به خاطر شرايط خاص فرهنگي اهمييت ويزه اي دارد،مادر بعنوان نزديكترين فرد از نظر عاطفي به فرزنذش مي تواند گذر از اين دوران را براي او آسانتر نمايد.

برخي از مادران بخاطر شرم و حيا و يا از روي نا آگاهي ،اين مسائل را بحال خود مسكوت باقي مي گذارند و آن را مشمول مرور زمان مي نمايند براي عده اي از مادران نيز درك اين واقعييت سخت است كه دخترشان كم كم به يك آدم بالغ و مستقل تبديل مي شود به اين ترتيب دختران نوجوان يا بايد خودشان به تنهايي با اين مساله مواجه شوند يا اطلاعات مورد نياز شان را از گروه هاي همسال بگيرند.

دختري كه بدون آگاهي قبلي از نشانه هاي بلوغ ،در اولين پريودي به يكباره غافلگير شده و از مادرش مي خواهد كه هرچه زودتر موضوع را با پدرش در ميان بگذارد  حكايت از عدم اطلاع او از ابتدايي ترين مسائل مربوط به دوران بلوغش  دارد.!!؟

برن مي گويد:بايد درسن نوجواني و جواني،رابطه والدين با فرزندان خود رابطه بالغ بر بالغ باشد و والدين ديگر نبايد رابطه من كودك با من بالغ داشته باشند،مگر در موارد استسثنايي.در رابطه بالغ بالغ طرفين به هم امرونهي نمي كنند بلكه نظرات يكديگر را مي پرسند.

بايد توجه داشت هرگونه غفلت از نوجوان در اين دوره حساس ،مي تواند پيامدهاي ناگوار بهمراه داشته ،بطوري كه در آينده،  حتي با صرف وقت و انرژي بسيارهم قابل جبران نخواهد بود

والدين بايد به فرزندان خود اطمينان دهند در همه حال حتي در شرايط بحراني ،هرگونه اشتباهي كه از آنها سر زند در كنارشان خواهند بود و هيچگاه تنهايشان نمي گذارند.

خانواده هايي كه با فرزندان خود مهربان و منطقي باشند و با آگاهي از نيازهاي نوجوان به تربيت آنها بپردازند در مقايسه با والديني كه با خشونت و تندي برخورد مي كنند  با آرامش و بدور از هرگونه تنشي ميان خود و فرزندانشان اين دوره را بخوبي و سلامت پشت سر مي گذارند وبر خلاف آنها كه تنها خاطرات تلخ را بياد مي آورندآنان از شيريني اين ايام سخن مي گويند.

با كمال تاسف  به عوض مهر و محبت  والدين،  اين روزها خشونت و تندي نسبت به بچه ها  واگيردارشده!!؟

 بايد توجه داشت كه يك پر را با فشار زياد، حد اكثر مي توان نيم متراز خود دوركرد در حالي كه به آساني و  با فوت كردن آن، قادر خواهيد بود چندين متر آن را در فضا رها سازيد

 

بسيج.

:

بسيج مجموعه اي از فداكارترين و آماده ترين نوجوانان و جوانان كشوراست كه  در راه اهداف عالي اين ملت و براي به كمال رساندن آن گرد هم آمده اند

توانايي،جسارت،شجاعت،خستگي ناپذيري،ماجراجويي،همگي مختص دوره  نوجواني است بكارگيري بموقع از اين توانمنديها  ،ضمن هدايت مسير مناسب براي نوجوان و پر كردن اوقات فراغتش  ،كمك شاياني به فرد و جامعه خواهد كرد.بسيج دانش آموزي به عنوان تشكيلاتي كه رسالت خويش را در تداوم سنگرهاي ا رزشي تفكر و تشكل بسيجي و الهام ازافكار و دفاع همه جانبه از انقلاب و دستاوردهاي آن در زمينه هاي علمي ،تربيتي واجتماعي و مقابله با تهاجم فرهنگي را سرلوحه فعاليت خويش قرارداده،واين سازمان همواره با استفاده از ظرفيت ها و قابليت هاي خود ،زمينه ساز حضور فعال نوجوانان به ويژه دانش آموزان بسيجي در عرصه هاي گوناگون سازندگي گرديده است.

آموزش

 

 بدون شك آموزش مسائل دوره نوجواني از طريق رسانه هاي همگاني ومشاورين مدارس با وجود در دسترس بودن امكاناتي همچون اينترنت،كامپيوتر، ليزرو ...  براي اين قشر از افراد   جامعه، كه بر اساس آمار هاي رسمي،در حدود 30 در صد از كل جمعيت جوان كشور را تشكيل مي دهد بيش از پيش يك  نياز   ضروري و اساسي است.                                                                                          

بابک فردي پور                                                                                                 روانشناس 

09163233833   همراه